ความรู้พื้นฐานของกิจกรรม QC ตอนที่ 1 : กิจกรรม QC คืออะไร/IPROS CORPORATION

รากฐานในการประกอบธุรกิจของผู้ผลิตทั่วภูมิภาคเอเชีย สําหรับประเทศไทย

TECH DIRECTORY Thailand

ความรู้พื้นฐานของกิจกรรม QC ตอนที่ 1 : กิจกรรม QC คืออะไร


QC 活動


พิมพ์ครั้งแรก 8 กุมภาพันธ์ 2561
ผู้เขียน : Mr. Kazuhiro Kurushima หัวหน้าศูนย์ Rakuraku Kaizensha

QC (การควบคุมคุณภาพ) เริ่มในสหรัฐอเมริกาและเป็นเทคนิคการจัดการที่ทำให้ญี่ปุ่นเจริญเติบโตขึ้นมาได้หลังสงครามโลก มีบริษัทมากมายท้้งภายในและนอกประเทศนำไปใช้ กิจกรรม QC คือ กิจกรรมที่นำการควบคุมคุณภาพไปปฏิบัติจริง

การที่จะดำเนินกิจกรรม QC ให้เกิดผลดีได้ในยุคที่มีการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วเช่นนี้ จำเป็นต้องมีการปรับวิธีการส่งเสริมสักเล็กน้อย ในบทความต่อเนื่องนี้จะกล่าวถึงการนำกิจกรรม QC ไปใช้และบอกเคล็ดลับในการปรับปรุงคุณภาพสินค้าและบริการให้ได้อย่างต่อเนื่อง โดยอธิบายในมุมมองของผู้เขียนที่เคยเป็นวิศวกรอุสาหการมาก่อน ในครั้งแรกนี้จะอธิบายว่า กิจกรรม QC คืออะไร

1. ประวัติความเป็นมาของการควบคุมการผลิต

ใน ISO 9001 : 2015 ระบบบริหารงานคุณภาพ (Quality Management System: QMS) ได้อธิบายคำจำกัดความว่าคุณภาพ หมายถึง คุณลักษณะของสินค้าหรือบริการที่สนองความพึงพอใจตามที่ผู้บริโภคต้องการ คงไม่มีใครสงสัยว่าทำไมสินค้าคุณภาพไม่ดีถึงขายไม่ออก ได้แสดงวิธีการคิดเกี่ยวกับคุณภาพและการควบคุมคุณภาพตามภาพที่ 1

ภาพที่ 1: ภาพที่ 1 : วิธีการคิดเกี่ยวกับคุณภาพและการควบคุมคุณภาพ 
(อ้างอิง :  Hirano Hiroyuki  การประกันคุณภาพกับระบบอัตโนมัติ  สำนักพิมพ์ NIKKAN KOGYO SHIMBUN,LTD.  ปี 2001 หน้า 19) ภาพที่ 1 : วิธีการคิดเกี่ยวกับคุณภาพและการควบคุมคุณภาพ (อ้างอิง : Hirano Hiroyuki การประกันคุณภาพกับระบบอัตโนมัติ สำนักพิมพ์ NIKKAN KOGYO SHIMBUN,LTD. ปี 2001 หน้า 19)

คงจะมีภาพพจน์ของสินค้าญี่ปุ่นว่า มีคุณภาพสูง เสียหายยาก มีประสิทธิภาพสูง แต่ว่าที่จริงแล้วสินค้าญี่ปุ่นที่ผลิตหลังสงครามโลกไม่นานนั้น ไม่ว่าจะราคาถูกหรือของไม่ดีก็ตามต่างก็เป็นสินค้าญี่ปุ่น การมาเยือนญี่ปุ่นของ Dr. W.E. Deming นักสถิติและที่ปรึกษาชาวอเมริกันทำให้เกิดการพลิกผัน กล่าวคือ สหภาพวิทยาศาสตร์และวิศวกรของญี่ปุ่น (Union of Japanese Scientists and Engineers ,JUSE) ได้เชิญให้ Dr. Deming มาสอนเรื่องการควบคุมคุณภาพ ซึ่งเป็นวิธีการทางสถิติที่จะทำให้มีคุณภาพที่ดีขึ้น

หลังจากนั้นองค์กรในญี่ปุ่นก็ยังคงพยายามควบคุมคุณภาพอย่างจริงจังและต่อเนื่อง และทำให้สามารถกลายเป็นประเทศหนึ่งที่มีคุณภาพชั้นนำในโลก ได้แสดงเหตุการณ์สำคัญที่ส่งผลต่อความก้าวหน้าของการควบคุมคุณภาพตามตารางที่ 1


ตารางที่ 1 : ประวัติความเป็นมาของการควบคุมคุณภาพที่ญี่ปุ่น
ปี เหตุการณ์
ปี 1946 ก่อตั้งสหภาพวิทยาศาสตร์และวิศวกรของญี่ปุ่น
ปี 1950 Dr. Deming มาเยือนญี่ปุ่น และเปิดการสัมมนาเรื่องการควบคุมคุณภาพ
ปี 1951 จัดตั้งรางวัล Deming มอบให้แก่บุคคลและกลุ่มที่สร้างผลงานเพื่อความก้าวหน้าของการจัดการคุณภาพ
ปี 1954 Dr. Deming มาเยือนญี่ปุ่น และนำแนวคิดด้านการควบคุมคุณภาพมาปฏิบัติจริง
ปี 1962 เริ่มทำกิจกรรมกลุ่ม QC
ปี 1976 จัดหลักสูตร TQC (Total Quality Control : การควบคุมคุณภาพทั่วทั้งองค์กร )
ปี 1991 ตอบรับระบบคุณภาพ ISO 9000
ปี 1996 เปลี่ยนชื่อเรียกจาก TQC เป็น TQM (Total Quality Management : การจัดการคุณภาพโดยรวม)

2.กิจกรรม QC คืออะไร ?

กิจกรรม QC หมายถึง กิจกรรมที่เกี่ยวข้องกับ Quality Control (QC : ควบคุมคุณภาพ) ทั้งหมด เป็นกิจกรรมที่ทำทั้งองค์กร รวมถึงการประกันคุณภาพและการทดสอบความน่าเชื่อถือด้วย ขอบเขตของกิจกรรมนั้นมีวงกว้าง จึงเป็นการยากที่จะกำหนดความหมายได้อย่างครอบคลุม โดยทั่วไปแล้วจะส่งเสริมกิจกรรม QC ด้วยการแบ่งเป็นกลุ่มย่อยที่เรียกว่า กลุ่ม QC และพนักงานทุกคนเข้าร่วมทำกิจกรรม

ผู้เข้าร่วมกิจกรรม QC คือพนักงานทุกคน อาจจะรวมทั้งพนักงานชั่วคราวและบริษัทที่รับทำแทนด้วย เรียกกิจกรรม QC ที่ทำขึ้นโดยการสร้างกลุ่ม QC ว่าเป็น กิจกรรมกลุ่ม QC และเรียกการรายงานผลการทำกิจกรรมกลุ่ม QC ว่าเป็นการแข่งขันกลุ่ม QC อีกทั้งมีบริษัทบางแห่งที่บริษัทพาร์ทเนอร์ได้เข้ามาร่วมทำกิจกรรมด้วย

กิจกรรมกลุ่ม QC มีบทบาทอย่างมากในปรับปรุงคุณภาพของอุตสาหกรรมการผลิตของญี่ปุ่น สามารถสร้างคุณภาพในทุกกระบวนขั้นตอนได้ เพราะกิจกรรมกลุ่ม QC เป็นกิจกรรมที่ทำโดยพนักงานทุกคน เช่น สามารถป้องกันไม่ให้เกิดของเสียได้ในขั้นตอนผลิต

การที่จะปรับปรุงคุณภาพให้ดีขึ้นได้นั้น อาจต้องมีการตรวจสอบอย่างเคร่งครัด เช่น ตรวจสอบสองรอบในขั้นตอนสุดท้าย แต่ว่าถ้ามีของเสียเกิดขึ้นมากมายในขั้นตอนการผลิตอยู่อย่างนั้น ประสิทธิภาพการผลิตลดลง และทำให้เกิดต้นทุนสูญเปล่า การทำกิจกรรม QC ได้ทำให้คุณภาพของกระบวนการผลิตขั้นต้นสูงขึ้น และผลักดันให้บริษัทญี่ปุ่นมีกำลังความสามารถเอาชนะการแข่งขันระดับนานาชาติได้

ขอแนะนำกิจกรรมกลุ่ม QC ของ JUSE
JUSE มีการเผยแพร่วิธีการส่งเสริมกิจกรรมกลุ่ม QC และมาตรฐานการประเมินที่ทางสำนักงานใหญ่ได้กำหนดไว้ ไปยังสาขาทั่วประเทศ และกระจายการทำกิจกรรมกลุ่ม QC ให้มีระดับที่เท่าเทียมกัน

อีกทั้ง จัดการแข่งขันกิจกรรมกลุ่ม QC ในระดับสาขา และในระดับทั่วประเทศ เป็นการแข่งขันระดับของกิจกรรมกลุ่ม QC เพื่อให้มีแรงจูงใจที่สูงยิ่งขึ้นไป และเพื่อให้กิจกรรมกลุ่ม QC ได้เผยแพร่ไปอย่างกว้างขวาง จึงมิได้ทำเฉพาะฝ่ายผลิต ฝ่ายธุรการ ฝ่ายขาย และแผนกเทคนิคของอุตสาหกรรมการผลิตเท่านั้น แต่มีการขยายไปกว้างถึงฝ่ายธุรการ แผนกขายของอุตสาหกรรมบริการ สถานพยาบาล และสถานสังคมสงเคราะห์ด้วยเช่นกัน เริ่มมีการขยายไปยังต่างประเทศประมาณ 15 ถึง 20 ปีที่แล้ว ในปัจจุบันได้มีการนำไปใช้ที่ประเทศในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ จีนเป็นหลัก และใช้ที่อเมริกา ยุโรปด้วย

เป็นที่น่าเสียดายที่แผนกวิศวกรรมอุตสาหการ (แผนก IE : Industrial Engineer) ที่ผมทำอยู่ไม่มีการทำกลุ่ม IE ถึงแม้ว่าจะมีการรายงานโปรเจคก็ตาม แต่ก็ไม่มีโอกาสประกาศร่วมกับสมาชิกคนอื่นในโรงงานที่เหมือนกับการทำกิจกรรมกลุ่ม QC ดังนั้นผมจึงรู้สึกว่าการทำกิจกรรมปรับปรุงในหน้างานตามมุมมองของวิศวกรอุตสาหการนั้น เป็นที่ยอมรับกันค่อนข้างยาก และผมรู้สึกอิจฉาการทำกิจกรรมกลุ่ม QC

เป็นอย่างไรบ้างครับ ได้ทราบกันแล้วว่ากิจกรรม QC คืออะไร และประวัติความเป็นมาของการผลิตสินค้าคุณภาพสูงของญี่ปุ่น ในครั้งต่อไปจะอธิบายเกี่ยวกับเป้าหมายและประโยชน์ของการทำ QC โปรดติดตามตอนต่อไป !


สำนักพิมพ์: บริษัท อิพรอส จำกัด ฝ่ายบรรณาธิการ Tech Note

ข้อมูลบริษัท

IPROS CORPORATION IPROS CORPORATION

เนื้อหาของกิจการ

วางแผน พัฒนา และบริหารฐานข้อมูลเพื่อวิศวกรด้านการผลิตและก่อสร้าง

ภาษาที่รองรับภาษาไทย ภาษาญี่ปุ่น ภาษาอังกฤษ

PAGE TOP